Jeszcze kilka lat temu kupowaliśmy w sieci głównie ubrania, elektronikę czy książki. Dziś, kilkoma kliknięciami, możemy zamówić pod dom nowy lub używany samochód. Zakup auta przez internet, bez wizyty w salonie i bez tradycyjnej jazdy próbnej, staje się coraz popularniejszy. Czy to jednak bezpieczne? Jakie niesie za sobą korzyści, a na jakie pułapki prawne musimy uważać?
E-commerce na dobre zagościł w branży motoryzacyjnej. Zarówno autoryzowani dealerzy, jak i specjalistyczne platformy sprzedaży aut używanych, oferują dziś pełen proces zakupowy online. Klient wybiera auto, załatwia finansowanie (kredyt, leasing, gotówka) przez internet, a gotowy do jazdy pojazd przyjeżdża na lawecie prosto pod jego drzwi. Brzmi jak bajka? Owszem, ale jak w każdej bajce, trzeba uważać na kilka detali.
Oszczędność czasu i wygoda
Nie musisz tracić weekendów na objazdy salonów czy komisów rozsianych po całej Polsce. Auto wybierasz z poziomu własnej kanapy, w dowolnym dniu i o dowolnej porze.
Dostęp do ogólnopolskiego rynku
Mieszkając w Rzeszowie, możesz bez problemu kupić auto ze Szczecina, jeśli tamtejszy salon zaoferuje lepszą cenę lub rzadszą wersję wyposażenia. Granice terytorialne przestają mieć znaczenie.
Brak presji ze strony sprzedawcy
Kupując w salonie, często ulegamy emocjom lub presji wywieranej przez doświadczonych handlowców. W sieci masz czas na chłodną kalkulację, porównanie ofert i przeczytanie testów przed podjęciem ostatecznej decyzji.
Dokładna dokumentacja (szczególnie aut używanych)
Renomowane platformy sprzedające auta używane online często oferują niezwykle szczegółowe raporty ze zdjęciami 360 stopni, zbliżeniami na każdą, najmniejszą nawet rysę czy ubytek lakieru.
Brak tradycyjnej jazdy próbnej przed zakupem
Dla wielu kierowców to największa bariera. Nie możesz poczuć materiałów, sprawdzić, czy fotel jest wygodny dla Twojej sylwetki, ani posłuchać pracy silnika przed podpisaniem umowy. Kupujesz auto trochę "w ciemno".
Koszty dostawy
Choć niektórzy dealerzy oferują darmową dostawę, w wielu przypadkach transport auta na lawecie z drugiego końca Polski będzie wiązał się z dodatkową opłatą (od kilkuset do nawet kilku tysięcy złotych).
Stres przy odbiorze
Samochód przyjeżdża na lawecie, a Ty masz relatywnie krótki czas, by w obecności kierowcy obejrzeć pojazd i upewnić się, że jego stan zgadza się z opisem.
Tu dochodzimy do kluczowej kwestii. Brak jazdy próbnej przed zakupem jest rekompensowany przez potężny oręż w rękach konsumenta: prawo do odstąpienia od umowy zawartej na odległość.
Zgodnie z polskim prawem, kupując samochód całkowicie przez internet (bez wcześniejszych oględzin u sprzedawcy), masz 14 dni na odstąpienie od umowy bez podawania przyczyny. Działa to dokładnie tak samo, jak przy zwrocie butów czy telewizora. Auto staje się w tym wypadku Twoją najdłuższą "jazdą próbną".
W tej procedurze kryją się jednak ważne haczyki:
Tylko dla konsumentów (B2C): Prawo do 14-dniowego zwrotu dotyczy sytuacji, w której kupujesz auto jako osoba fizyczna (konsument), a sprzedającym jest firma (dealer, platforma internetowa, komis). Zasada ta nie działa, jeśli kupujesz auto od osoby prywatnej (umowa kupna-sprzedaży)! W przypadku zakupów na firmę (B2B, leasing) kwestia zwrotów jest znacznie trudniejsza i zazwyczaj zależy od indywidualnego regulaminu sprzedawcy, a nie od ustawowego prawa zwrotu.
Stopień zużycia (zwykły zarząd): Przez 14 dni masz prawo sprawdzić charakter, cechy i funkcjonowanie pojazdu. Możesz nim pojechać na wycieczkę, sprawdzić jak się prowadzi, pojechać na stację diagnostyczną. Jeśli jednak wyjedziesz nim na urlop do Chorwacji i zrobisz 3000 km, sprzedawca ma prawo obciążyć Cię kosztami zmniejszenia wartości pojazdu (co w przypadku nowych aut może być potężną kwotą). Platformy sprzedażowe często jasno określają w regulaminach dopuszczalny limit kilometrów dla darmowego zwrotu (np. do 150 km lub 300 km).
Koszty zwrotu pojazdu: Jeśli zrezygnujesz, musisz oddać auto. Koszt transportu powrotnego na lawecie zazwyczaj leży po stronie kupującego, chyba że sprzedawca wyraźnie zaznaczył w ofercie, że pokrywa te koszty (lub nie poinformował o nich w regulaminie).
Kwestia rejestracji: Nowe auto przed odbiorem często musi zostać zarejestrowane. Zwrot zarejestrowanego już samochodu bywa logistycznie i formalnie uciążliwy. Więksi gracze rynkowi biorą tę papierologię na siebie (mają na to swoje procedury), jednak dla mniejszego dealera może to być problem. Warto dopytać przed zakupem, jak technicznie wygląda wyrejestrowanie auta.
Kupno auta nowego przez internet to proces przewidywalny. Samochód ma gwarancję, pachnie nowością, a ryzyko niespodzianek technicznych jest bliskie zeru. Tu decydujemy się głównie na wygodę.
Kupno auta używanego online to znacznie większe wyzwanie. Jeśli decydujemy się na taki krok, korzystajmy wyłącznie z dużych, zaufanych platform czy programów aut używanych przy salonach dealerskich. Duże platformy same sprawdzają samochody przed ich wystawieniem na sprzedaż, dają na nie własną gwarancję i w pełni respektują politykę 14-dniowych zwrotów. Zakup online "w ciemno" z komisu na drugim końcu Polski, którego nie znamy, może okazać się loterią.
Kupowanie samochodu przez internet z dostawą pod dom to doskonałe rozwiązanie dla osób zabieganych, potrafiących chłodno analizować dane i ceniących sobie szeroki wybór. 14-dniowe prawo zwrotu daje potężny bufor bezpieczeństwa, o ile jesteśmy konsumentami, a transakcja zawierana jest z profesjonalnym podmiotem. Jeśli jednak motoryzacja to dla Ciebie głównie emocje i zapach spalin, a zakupowi auta musi towarzyszyć dotyk skórzanej kierownicy i uścisk dłoni sprzedawcy – tradycyjna wizyta w salonie pozostanie niezastąpiona.
