Pierwsza dłuższa trasa — dokumenty, wyposażenie, limity

Pierwsza dłuższa trasa po zdaniu prawa jazdy — na studia, do domu na weekend albo na wakacje ze znajomymi. Zanim ruszysz, sprawdź, co musisz mieć w aucie i przy sobie, jakie są limity prędkości i dlaczego zmęczenie jest tak groźne jak alkohol. Wszystko według aktualnych przepisów.

Limity prędkości dla samochodu osobowego

Znaki mogą te limity zmienić. Przekroczenie o ponad 50 km/h w terenie zabudowanym albo na drodze jednojezdniowej dwukierunkowej poza nim to zatrzymanie prawa jazdy na 3 miesiące. Więcej: zatrzymanie prawa jazdy.

Zanim ruszysz

• Światła mijania przez całą dobę — w dzień przy dobrej widoczności mogą je zastąpić światła do jazdy dziennej.
• Wszyscy w pasach, dzieci poniżej 150 cm w fotelikach — zasady i mandaty.
• Trójkąt i gaśnica — sprawdź, czy są i czy gaśnica ma aktualną datę.
• Bagaż — ciężkie rzeczy nisko, w bagażniku; luźny przedmiot na półce za kanapą przy gwałtownym hamowaniu leci do przodu.
• Telefon — nawigację ustaw przed jazdą. Trzymanie telefonu w ręku podczas jazdy to 500 zł i 12 punktów.

Alkohol i „wczorajszy wieczór”

• Dla większości kierowców granica to 0,2‰: między 0,2 a 0,5‰ to wykroczenie (mandat 2500 zł, zakaz prowadzenia, 15 punktów), powyżej 0,5‰ — przestępstwo.
• W okresie próbnym obowiązuje 0,0‰ — każda ilość alkoholu grozi cofnięciem prawa jazdy.
• Rano po imprezie alkohol może być jeszcze we krwi. Jeśli nie masz pewności — nie jedź.

Zmęczenie — rób przerwy

Dane Policji za 2025 r.: zmęczenie lub zaśnięcie było przyczyną 476 wypadków z winy kierujących, w których zginęło 81 osób — to 5,7% wszystkich ofiar śmiertelnych takich wypadków, choć tylko 2,5% wypadków. Takie wypadki są więc wyjątkowo tragiczne. Ruszaj wyspany, planuj postoje, a gdy zaczynasz ziewać i „tracisz” kawałki drogi — zatrzymaj się w bezpiecznym miejscu.

Jedziesz za granicę?

Limity prędkości, dopuszczalny poziom alkoholu i obowiązkowe wyposażenie są w każdym kraju inne. Sprawdź je w zakładce Przepisy drogowe w Europie. Za granicą potrzebujesz plastikowego prawa jazdy — tymczasowe prawo jazdy w mObywatelu działa tylko w Polsce, a do 18. urodzin siedemnastolatek w ogóle może jeździć tylko w Polsce.

Źródła

• Ustawa – Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz.U. 2024 poz. 1251 ze zm.), art. 20 (prędkość), art. 38 (dokumenty), art. 45 ust. 2 (telefon), art. 51 (światła): Dziennik Ustaw
• Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (t.j. Dz.U. 2024 poz. 502), § 11 ust. 1 pkt 13–14: Dziennik Ustaw
• Ustawa z 17 października 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1676) — okres próbny, 0,0‰, zatrzymanie prawa jazdy: Dziennik Ustaw
• KGP: Wypadki drogowe w Polsce w 2025 roku, s. 26
• Policja lubliniecka: Kierowanie pojazdem po alkoholu — przepisy, kary i konsekwencje

Stan prawny na 30 września 2026 r.